طراحی و اجرای استخرهای سرپوشیده، بهویژه در مراکز درمانی، مستلزم توجه دقیق به شرایط محیطی و رعایت استانداردهای مهندسی تأسیسات است. تبخیر مداوم آب استخر موجب افزایش رطوبت هوای سالن میشود و در صورت عدم کنترل مناسب، میتواند پیامدهایی نظیر تقطیر بخار آب روی سطوح، آسیب به اجزای سازه، خوردگی تجهیزات و افت کیفیت هوای داخلی را به همراه داشته باشد. از این رو طراحی صحیح سیستم تهویه مطبوع و مدیریت رطوبت، از الزامات اساسی در بهرهبرداری ایمن و پایدار از استخرهای سرپوشیده محسوب میشود.
استخر بیمارستان پیامبران با هدف ایجاد فضایی مناسب برای فعالیتهای ورزشی و درمانی طراحی و اجرا شده است. با توجه به کاربری درمانی مجموعه، کنترل دقیق پارامترهای محیطی سالن استخر از اهمیت ویژهای برخوردار بوده است.
در این پروژه، شرکت صدای آب دریا مسئولیت طراحی و اجرای کامل استخر و همچنین طراحی و اجرای سیستم تهویه مطبوع را بر عهده داشته است. دامنه خدمات ارائهشده شامل طراحی سازه استخر، اجرای تأسیسات مکانیکی و طراحی سامانه تهویه و کنترل رطوبت سالن استخر بوده است.

در فرآیند طراحی، پارامترهای مؤثر بر شرایط محیطی از جمله دمای هوای سالن، دمای آب استخر، میزان رطوبت نسبی و الگوی توزیع جریان هوا بهصورت دقیق مورد بررسی قرار گرفت تا شرایط بهرهبرداری پایدار و آسایش حرارتی کاربران فراهم شود.
الزامات و استانداردهای طراحی تهویه مطبوع استخر
طراحی سیستم تهویه مطبوع سالنهای استخر سرپوشیده بر اساس دستورالعملها و استانداردهای بینالمللی نظیر ASHRAE و الزامات کنترل کیفیت هوای داخلی انجام میشود. این فضاها به دلیل وجود سطح آزاد آب، دارای بار رطوبتی پیوسته و بالایی هستند و شرایط آنها کاملاً متفاوت از فضاهای متعارف مسکونی است.
در یک واحد مسکونی، هدف اصلی سیستم تهویه مطبوع، تأمین آسایش حرارتی و حداقل نرخ هوای تازه مورد نیاز ساکنان است. اما در سالن استخر، مسئله اصلی کنترل نرخ تبخیر، مدیریت رطوبت، جلوگیری از تقطیر سطحی و محافظت از سازه و تجهیزات در برابر خوردگی است. به همین دلیل، رویکرد طراحی در این فضاها اساساً با کاربریهای مسکونی تفاوت دارد.
یکی از تفاوتهای کلیدی، عدم امکان استفاده مجدد از هوای محوطه استخر جهت تهویه مطبوع است؛ به عبارت دیگر، در طراحی هواساز محیط استخر مجاز به استفاده از هوای برگشت نیستیم. بر همین اساس، سیستم تهویه مطبوع استخر باید بهصورت 100% هوای تازه (Full Fresh Air) طراحی شود.

همزمان با ورود هوای تازه و کاملاً تهویهشده به سالن استخر، لازم است به همان میزان، هوای داخل محوطه بهصورت کنترلشده به بیرون تخلیه شود تا تعادل حجمی هوا حفظ شده و سیکل جابهجایی هوا بهدرستی انجام گیرد. این هماهنگی بین میزان هوای تأمینشده و هوای تخلیهشده، برای جلوگیری از تجمع رطوبت، کنترل فشار داخلی و بهبود کیفیت هوا در فضای استخر کاملاً ضروری است.
رویکرد اجرایی و راهکارهای طراحی در پروژه
با اتکا به دانش فنی و تجربه تخصصی شرکت صدای آب دریا در طراحی و اجرای استخرهای سرپوشیده، در پروژه استخر بیمارستان پیامبران نیز تمامی اجزای سیستم تهویه مطبوع متناسب با شرایط عملکردی فضا و الزامات اقلیمی شهر تهران طراحی و اجرا شد. در این راستا، هواساز Full Fresh Air بهگونهای انتخاب و طراحی شد که پاسخگوی نیازهای دقیق سالن استخر از نظر تأمین هوای تازه، کنترل رطوبت و پایداری شرایط محیطی در تمامی فصول باشد.
در بخش توزیع هوا، سیستم کانالکشی با استفاده از متریال استیل ضدزنگ اجرا شد تا در برابر شرایط خورنده ناشی از رطوبت بالا و ترکیبات موجود در هوای استخر، از دوام و مقاومت کافی برخوردار باشد. انتخاب این متریال، علاوه بر افزایش طول عمر شبکه توزیع هوا، نقش مهمی در حفظ کیفیت عملکرد سیستم در بلندمدت ایفا میکند.
همچنین برای توزیع مناسب هوا در محیط و هماهنگی با معماری پروژه، از دریچههای اسلات استفاده شد. این دریچهها علاوه بر ایجاد ظاهری منظم و متناسب با طراحی معماری فضا، به هدایت صحیح جریان هوا در مجاورت سطوح شیشهای کمک کرده و در نتیجه از تعریق و تشکیل بخار بر روی شیشهها جلوگیری میکنند.

در کنار سیستم تأمین هوا، سیستم اگزاست نیز با در نظر گرفتن شرایط خاص فضای استخر و بهمنظور ایجاد تعادل در جریان هوا و تخلیه مؤثر هوای مرطوب طراحی شد. طراحی صحیح این بخش، نقش مهمی در تکمیل سیکل جابهجایی هوا، کنترل رطوبت و حفظ کیفیت هوای داخلی سالن استخر دارد.
تجربه ما در پروژههای متعدد نشان میدهد که تعداد قابلتوجهی از استخرها و جکوزیها بهدلیل طراحی نادرست یا غیرمهندسی سیستم تهویه مطبوع، عملاً با مشکلات جدی در بهرهبرداری مواجه هستند؛ فضاهایی که یا در بسیاری از فصول سال قابل استفاده نیستند، یا استفاده از آنها با رطوبت آزاردهنده، تعریق شدید سطوح، بوی نامطبوع و ناپایداری شرایط محیطی همراه است. این موارد همگی ناشی از آن است که طراحی سیستم تهویه این فضاها بهجای تکیه بر دانش تخصصی و استانداردهای معتبر، با رویکردی مشابه ساختمانهای معمولی انجام شده است.
در مقابل، رویکرد شرکت صدای آب دریا بر ارائه راهکارهای مهندسیشدهای استوار است که امکان بهرهبرداری پایدار، مطمئن و بدون مشکل از استخر در تمامی فصول سال را فراهم میکند. چنانچه دستیابی به عملکرد قابل اعتماد و شرایط محیطی مطلوب در فضای استخر برای شما اهمیت دارد، تجربه و دانش فنی این مجموعه میتواند راهکاری مناسب و قابل اتکا در اختیار شما قرار دهد.